Jak sprawdzić swój prawdziwy poziom angielskiego? Dlaczego test online nie zawsze mówi całą prawdę

Robisz test online.
Wynik: B2.
Brzmi dobrze. Problem w tym, że kiedy przychodzi do rozmowy, nagle nie czujesz się jak B2.
Rozumiesz seriale. Czytasz artykuły. Znasz sporo słów.
Ale gdy masz coś powiedzieć, zaczynasz się zastanawiać, szukać słów albo tłumaczyć zdania w głowie.
Czy test się pomylił?
Niekoniecznie.

Problem polega na tym, że poziom języka nie jest jedną prostą liczbą.
Według CEFR, czyli Europejskiego Systemu Opisu Kształcenia Językowego, znajomość języka obejmuje różne umiejętności: między innymi słuchanie, czytanie, mówienie, interakcję i pisanie. Council of Europe opisuje poziomy od A1 do C2 właśnie za pomocą tego, co potrafisz zrobić w konkretnych sytuacjach językowych, a nie tylko wyniku z testu gramatycznego.
Dlatego możesz mieć:
B2 w czytaniu
ale tylko:
B1 w spontanicznym mówieniu.
I to wcale nie jest dziwne.
Co właściwie oznaczają poziomy A1–C2?
CEFR dzieli znajomość języka na sześć głównych poziomów:
A1 – początkujący
A2 – podstawowy
B1 – średnio zaawansowany
B2 – wyższy średnio zaawansowany
C1 – zaawansowany
C2 – bardzo zaawansowany
Ale te litery mają sens tylko wtedy, kiedy wiemy, co za nimi stoi.
CEFR używa tzw. opisów „can do”, czyli opisuje poziom przez umiejętności typu:
„potrafię zrozumieć…”
„potrafię opisać…”
„potrafię uczestniczyć w rozmowie…”
„potrafię napisać…”
Council of Europe udostępnia nawet specjalną siatkę samooceny dla słuchania, czytania, interakcji ustnej, wypowiedzi ustnej i pisania.
I właśnie tutaj zaczyna się prawdziwa ocena poziomu.
A1 – podstawowe przetrwanie językowe
Na poziomie A1 potrafisz używać bardzo prostych zwrotów i zdań.
Możesz:
przedstawić się,
powiedzieć, skąd jesteś,
podać podstawowe informacje o sobie,
zrozumieć bardzo proste pytania,
poradzić sobie z najprostszymi sytuacjami.
To jeszcze nie jest swobodna rozmowa.
Raczej:
„umiem przekazać podstawowe informacje, jeśli druga osoba mówi powoli i jasno”.
A2 – zaczynasz radzić sobie w codziennych sytuacjach
Na poziomie A2 potrafisz zrobić więcej.
Możesz:
opowiedzieć krótko o rodzinie,
powiedzieć, czym się zajmujesz,
zrobić zakupy,
zamówić jedzenie,
opisać prostą sytuację,
zrozumieć często używane zwroty.
Wciąż jednak komunikacja zwykle dotyczy znanych i przewidywalnych tematów.
Jeżeli rozmowa nagle pójdzie w inną stronę, możesz szybko poczuć brak słownictwa.
B1 – zaczynasz naprawdę używać języka
B1 jest dla wielu osób bardzo ważnym momentem.
Na tym poziomie możesz już:
poradzić sobie podczas podróży,
opowiedzieć o doświadczeniach,
wyjaśnić swoje plany,
powiedzieć, co myślisz,
uczestniczyć w rozmowie na znane tematy,
zrozumieć główne punkty prostych wypowiedzi.
To poziom, na którym angielski zaczyna być narzędziem, a nie tylko przedmiotem nauki.
Ale nadal możesz mieć problem z:
szybkością rozmowy,
bardziej abstrakcyjnymi tematami,
spontanicznym argumentowaniem,
bardziej naturalnym słownictwem.
B2 – swobodniejsza komunikacja, ale nie perfekcja
B2 jest często źle rozumiane.
Nie oznacza:
„mówię bez błędów”
ani:
„rozumiem wszystko”.
Na B2 powinieneś być w stanie prowadzić dość swobodną rozmowę, rozumieć główne idee bardziej złożonych tekstów i wypowiadać się na szeroki zakres tematów. CEFR opisuje B2 jako poziom, na którym użytkownik może komunikować się z wystarczającą płynnością i spontanicznością, żeby regularna interakcja z użytkownikami języka była możliwa bez nadmiernego wysiłku po obu stronach.
To nadal nie oznacza braku pauz, błędów czy momentów szukania słowa.
C1 – duża swoboda i elastyczność
Na poziomie C1 język powinien być znacznie bardziej automatyczny.
Potrafisz:
wypowiadać się płynnie na bardziej złożone tematy,
dostosowywać styl języka,
używać angielskiego w pracy lub na studiach,
rozumieć bardziej wymagające teksty,
argumentować i precyzyjnie wyrażać myśli.
To poziom, na którym przestajesz polegać głównie na prostych konstrukcjach.
Nie oznacza jednak, że zawsze będziesz brzmieć jak native speaker.
Czy możesz mieć różne poziomy w różnych umiejętnościach?
Tak.
I to jest chyba najważniejsza rzecz, którą warto zrozumieć.
CEFR sam rozdziela umiejętności językowe na różne obszary, między innymi:
listening,
reading,
spoken interaction,
spoken production,
writing.
Dlatego możesz mieć na przykład:
B2 w readingu
B2 w listeningu
B1 w speakingu
B1 w writingu
I taki profil może być całkowicie normalny.
Jeżeli od lat oglądasz seriale, czytasz po angielsku i słuchasz podcastów, ale rzadko mówisz, Twoje umiejętności receptywne mogą być wyraźnie mocniejsze niż aktywne.
To nie oznacza, że „nie znasz angielskiego”.
Oznacza tylko, że Twój poziom nie jest równy we wszystkich obszarach.
Dlaczego test online może zawyżyć Twój poziom?
Bo wiele testów online bada głównie:
gramatykę,
słownictwo,
rozpoznawanie poprawnej odpowiedzi,
czasem reading i listening.
To nie zawsze mówi nam, jak radzisz sobie w spontanicznej rozmowie.
Możesz bez problemu wybrać poprawną odpowiedź:
If I ___ more time, I would travel more.
A: haveB: hadC: will have
i zaznaczyć poprawnie had.
Ale to nie znaczy jeszcze, że podczas prawdziwej rozmowy automatycznie użyjesz drugiego okresu warunkowego.
Rozpoznawanie odpowiedzi i samodzielne jej tworzenie to nie to samo.
Dlatego wynik z testu online warto traktować jako wskazówkę, a nie ostateczny wyrok na temat poziomu.
Dlaczego możesz rozumieć więcej, niż potrafisz powiedzieć?
To bardzo częste.
Kiedy słuchasz lub czytasz, Twoim zadaniem jest głównie rozpoznanie języka.
Kiedy mówisz, musisz sam:
znaleźć odpowiednie słowo,
wybrać konstrukcję,
ułożyć zdanie,
wymówić je,
reagować na rozmówcę,
robić to wszystko w czasie rzeczywistym.
To znacznie bardziej wymagające.
Dlatego poziom mówienia może być niższy niż poziom rozumienia.
Więc jak sprawdzić poziom angielskiego?
Najlepiej nie zaczynać od pytania:
„Jaki mam poziom?”
tylko:
„Co potrafię zrobić po angielsku?”
Sprawdź osobno:
Listening
Czy rozumiesz:
wolne, proste wypowiedzi?
podcasty?
rozmowy native speakerów?
wiadomości?
filmy bez napisów?
Reading
Czy rozumiesz:
krótkie wiadomości?
artykuły?
teksty zawodowe?
dłuższe i bardziej abstrakcyjne teksty?
Speaking
Czy potrafisz:
opowiedzieć o swoim dniu?
prowadzić rozmowę bez ciągłego tłumaczenia?
wyjaśnić swoją opinię?
argumentować?
reagować spontanicznie?
Writing
Czy potrafisz:
napisać prosty e-mail?
wyrazić opinię?
napisać bardziej formalną wiadomość?
stworzyć dłuższy, logiczny tekst?
Im bardziej konkretne pytania zadasz, tym bardziej użyteczna będzie odpowiedź.
Kiedy test z nauczycielem daje więcej?
Jeżeli chcesz po prostu mieć orientacyjne pojęcie o swoim poziomie, dobry test online może wystarczyć.
Jeżeli jednak chcesz zaplanować naukę, nauczyciel może zauważyć rzeczy, których test wielokrotnego wyboru nie pokaże.
Na przykład:
czy budujesz zdania spontanicznie,
jak długo szukasz słów,
jakie błędy powtarzają się najczęściej,
jak reagujesz w nieprzewidzianej rozmowie,
jak naturalnie używasz słownictwa,
czy rozumiesz pytanie, ale masz problem z odpowiedzią.
To są informacje bardzo ważne przy planowaniu dalszej nauki.
Czy powinieneś przejmować się literą B1 albo B2?
Tak i nie.
Poziom CEFR jest bardzo przydatny.
Pomaga:
wybrać odpowiedni kurs,
dobrać materiały,
przygotować się do egzaminu,
określić ogólny stopień zaawansowania.
Ale sam symbol B2 nie mówi jeszcze wszystkiego.
Znacznie ważniejsze jest:
co potrafisz zrobić z tym angielskim w prawdziwej sytuacji.
Możesz mieć certyfikat B2 i nadal czuć stres podczas rozmowy.
Możesz też formalnie być na B1, ale świetnie radzić sobie w konkretnych sytuacjach zawodowych, bo masz w nich dużo doświadczenia.
Zamiast pytać „jaki mam poziom?”, zapytaj o coś lepszego
Spróbuj zadać sobie pytania:
Czy potrafię powiedzieć to, co chcę powiedzieć?
Czy rozumiem ludzi w sytuacjach, które są dla mnie ważne?
Czy potrafię poradzić sobie po angielsku w pracy, podróży albo podczas rozmowy?
Gdzie najczęściej się blokuję?
Która umiejętność jest najsłabsza?
To daje Ci dużo więcej niż jedna litera.
Twój „prawdziwy poziom angielskiego” nie zawsze mieści się w jednej etykiecie.
Możesz być:
B2 w czytaniu, B2 w słuchaniu, B1 w mówieniu i B1 w pisaniu.
I właśnie dlatego warto oceniać swój angielski oddzielnie w różnych umiejętnościach, zamiast po prostu pytać: „Jak sprawdzić swój poziom angielskiego?”.
CEFR został stworzony właśnie po to, żeby opisywać to, co użytkownik języka potrafi zrobić, a nie tylko ile zna reguł gramatycznych.
Jeżeli więc kolejny szybki test online poda Ci:
„Your level: B2”
nie traktuj tego jako całej historii.
To dopiero punkt wyjścia.
Prawdziwe pytanie brzmi:
co potrafisz zrobić po angielsku, kiedy naprawdę musisz go użyć?


Komentarze